Άγιοι Μαρκιανός και Μαρτύριος

Οἱ Ἅγιοι Μάρτυρες Μαρκιανὸς καὶ Μαρτύριος ἔζησαν κατὰ τοὺς χρόνους τῶν διωγμῶν κατὰ τῆς Ἐκκλησίας, πιθανῶς ἐπὶ βασιλείας Διοκλητιανοῦ ἢ Μαξιμιανοῦ, κατὰ τὰ τέλη τοῦ τρίτου καὶ ἀρχὰς τοῦ τετάρτου αἰῶνος. Ἀσκοῦσαν τὸ ἀξίωμα τῶν νοταρίων, δηλαδὴ ἦσαν ὑπάλληλοι τῆς αὐτοκρατορικῆς διοικήσεως, ἐπιφορτισμένοι μὲ τὴν καταγραφὴν ἐγγράφων καὶ πράξεων. Ἡ θέσις αὐτὴ ἀπῄτει μόρφωσιν, ἀξιοπιστίαν καὶ ἐμπιστοσύνην ἐκ μέρους τῶν ἀρχόντων. Ὅμως οἱ δύο ἅγιοι, παρὰ τὴν ἐπίγειον θέσιν καὶ ἀσφάλειαν, φύλαττον ἐν κρυπτῷ τὴν πίστιν εἰς τὸν Χριστόν, ἀρνούμενοι νὰ λατρεύσουν τὰ εἴδωλα.

Κατὰ τὴν περίοδον τῶν σκληρῶν διωγμῶν, ὁπότε ἡ αὐτοκρατορία ἐπεδίωκε τὴν ἐξάλειψιν τοῦ χριστιανισμοῦ, οἱ Μαρκιανὸς καὶ Μαρτύριος ἐκλήθησαν νὰ θυσιάσουν εἰς τὰ εἴδωλα, καθὼς τοῦτο ἦτο ὑποχρέωσις πάντων τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Παρὰ τὰς ἀπειλὰς καὶ τὰς ὑποσχέσεις τιμῶν καὶ δωρεῶν, οἱ δύο μάρτυρες ὡμολόγησαν ἀνδρείως τὴν πίστιν των. Ἡ ὁμολογία αὐτὴ ἦτο ἰδιαιτέρως σημαντική, καθότι προερχομένη ἐξ ἀνθρώπων τῆς κρατικῆς μηχανῆς, ἀπετέλει ζωηρὸν μαρτυρικὸν παράδειγμα ἀκεραιότητος.

Τὸ μαρτύριόν των περιελάμβανε σκληρὰς βασάνους καὶ αἰκισμούς. Οἱ ἄρχοντες, ὀργισθέντες διὰ τὴν ἀπείθειαν ὑπαλλήλων τοιούτου ἀξιώματος, προσεπάθησαν διὰ παντοίων τρόπων νὰ τοὺς μεταπείσουν. Ὑπέμειναν μαστιγώσεις, ξέσεις τῶν σαρκῶν καὶ ἄλλας φρικτὰς βασάνους, πάντοτε ὁμολογοῦντες τὸν Χριστόν. Τελικῶς κατεδικάσθησαν εἰς θάνατον διὰ ξίφους, ἐκτελεσθέντες ὡς προδόται τῆς αὐτοκρατορίας. Οὕτως ἔλαβον τὸν στέφανον τοῦ μαρτυρίου, ἀποδεικνύοντες ὅτι οὐδεμία ἐπίγειος θέσις δύναται νὰ ὑπερισχύσῃ τῆς πίστεως εἰς τὸν Κύριον.

Ἡ Ἁγία Ταβιθᾶ ἡ Ἐλεήμων ἀναφέρεται εἰς τὰς Πράξεις τῶν Ἀποστόλων (Πρξ. 9:36-42) καὶ ἦτο μαθήτρια ἐν Ἰόππῃ τῆς Παλαιστίνης κατὰ τοὺς ἀποστολικοὺς χρόνους. Τὸ ὄνομα Ταβιθᾶ εἶναι ἀραμαϊκὸν καὶ σημαίνει «δορκάς», ἐξ οὗ καὶ ἡ ἑλληνικὴ ἀπόδοσις. Ἡ Ταβιθᾶ διεκρίνετο διὰ τὴν ἀφθονίαν τῶν ἀγαθῶν ἔργων της καὶ τῶν ἐλεημοσυνῶν, ὑφαίνουσα ἐνδύματα διὰ τοὺς πτωχοὺς καὶ τὰς χήρας. Ὅταν ἐνόσησε καὶ ἐτελεύτησε, οἱ πιστοὶ ἐκάλεσαν τὸν Ἀπόστολον Πέτρον, ὁ ὁποῖος, προσευχηθείς, τὴν ἀνέστησεν ἐκ νεκρῶν, θαῦμα ποὺ ἐστερέωσε πολλοὺς ἐν τῇ πίστει.

Ἡ πνευματικὴ παρακαταθήκη τῶν Ἁγίων τούτων εἶναι πολύτιμος. Οἱ Μαρκιανὸς καὶ Μαρτύριος διδάσκουν ὅτι ἡ πίστις ὑπερισχύει παντὸς ἐπιγείου συμφέροντος, καὶ ὅτι ἡ ὁμολογία τοῦ Χριστοῦ ἀπαιτεῖ θάρρος καὶ αὐταπάρνησιν. Ἡ Ταβιθᾶ δὲ παρίσταται ὡς τύπος τῆς πρακτικῆς ἀγάπης, ἡ ὁποία δὲν περιορίζεται εἰς λόγους, ἀλλὰ ἐκφράζεται διὰ τῶν ἔργων τῆς ἐλεημοσύνης καὶ τῆς διακονίας πρὸς τοὺς ἐν ἀνάγκῃ.

Ἡ μνήμη τῶν Ἁγίων τούτων ἑορτάζεται κατὰ τὴν 25ην Ὀκτωβρίου, καλοῦσα τοὺς πιστοὺς εἰς μίμησιν τῆς μαρτυρικῆς στάσεως καὶ τῆς φιλανθρώπου ζωῆς. Διὰ τῶν πρεσβειῶν των, ὁ Κύριος στηρίζει τὴν Ἐκκλησίαν εἰς πᾶσαν γενεὰν καὶ δοκιμασίαν.