⭐ Ύψωσις Τιμίου Σταυρού

Η Παγκόσμιος Ύψωσις του Τιμίου και Ζωοποίου Σταυρού εορτάζεται κατά την 14ην Σεπτεμβρίου προς ανάμνησιν δύο σημαντικών γεγονότων της εκκλησιαστικής ιστορίας. Το πρώτον αφορά την ανεύρεσιν του Σταυρού του Χριστού υπό της αγίας Ελένης το έτος 326 μ.Χ. εν Ιεροσολύμοις, και το δεύτερον την επανακομιδήν αυτού από την Περσίαν υπό του αυτοκράτορος Ηρακλείου το έτος 628 μ.Χ. Ο Ιερουσαλήμ Πατριάρχης Μακάριος, κατά την αφιέρωσιν του ναού της Αναστάσεως, ύψωσε τον Τίμιον Σταυρόν προς τας τέσσαρας πλευράς του ορίζοντος, ίνα ίδωσι πάντες το ξύλον το σωτήριον και προσκυνήσωσιν.

Το ιστορικόν πλαίσιον της εορτής εκτείνεται από την περίοδον του Μεγάλου Κωνσταντίνου μέχρι την εποχήν του Ηρακλείου. Η Αγία Ελένη, μήτηρ του πρώτου χριστιανού αυτοκράτορος, ανεχώρησε εις Ιεροσόλυμα καθοδηγουμένη υπό θείας εμπνεύσεως. Μετά σκληράς ανασκαφάς εις τον τόπον της Κρανίου, ανηύρε τρεις σταυρούς. Η διάκρισις του Κυριακού Σταυρού εγένετο δι' θαύματος, όταν νεκρός τις αναστηθείς εψηλάφησε το ξύλον. Αργότερον, οι Πέρσαι υπό τον Χοσρόην, κατά την εισβολήν των εις Ιεροσόλυμα το 614 μ.Χ., διήρπασαν τον Τίμιον Σταυρόν. Μετά δεκατετείς αγώνας, ο Ηράκλειος ενίκησε τους Πέρσας και επανέφερε το ιερόν λείψανον εν θριάμβω.

Η πνευματική διδασκαλία της εορτής είναι πλουσιωτάτη. Ο Σταυρός, όργανον αισχίστου θανάτου, μετεβλήθη εις σύμβολον νίκης και ζωής αιωνίου. Δι' αυτού ο Χριστός «θανάτω θάνατον πατήσας», ηλευθέρωσε την ανθρωπότητα εκ της δουλείας του διαβόλου. Η Εκκλησία υμνεί τον Σταυρόν ως «φύλαξ πάσης της οικουμένης» και «των πιστών καύχημα». Διά του Σταυρού ο άνθρωπος καλείται εις αυταπάρνησιν και ακολούθησιν του Χριστού, κατά το ρητόν «ει τις θέλει οπίσω μου ελθείν, απαρνησάσθω εαυτόν και αράτω τον σταυρόν αυτού». Η ύψωσις του Σταυρού συμβολίζει την κοσμικήν απήχησιν του σταυρικού θανάτου του Κυρίου.

Τα θαύματα του Τιμίου Σταυρού είναι αναρίθμητα διά των αιώνων. Εκτός από την ανάστασιν του νεκρού κατά την ανεύρεσιν, η παράδοσις μνημονεύει ιάσεις νοσημάτων, απελάσεις δαιμόνων, και προστασίαν πόλεων από πολεμίους. Η δύναμις του Σταυρού εκδηλούται εις πάντα τόπον όπου επικαλούνται οι πιστοί το όνομα του Εσταυρωμένου μετά πίστεως και ταπεινώσεως. Άγιοι Πατέρες, ως ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος, διδάσκουσιν ότι το σημείον του Σταυρού τρέπει εις φυγήν τας δαιμονικάς δυνάμεις και αγιάζει πάντα τόπον και πράγμα.

Κατά την ημέραν ταύτην η Εκκλησία εορτάζει επίσης τον Άγιον Μεγαλομάρτυρα Νικήταν, τον Όσιον Φιλόθεον Πρεσβύτερον και Θαυματουργόν, τον Άγιον Βησσαρίωνα Επίσκοπον Λαρίσης, και τον Όσιον Συμεών Αρχιεπίσκοπον Θεσσαλονίκης. Πάντες ούτοι οι άγιοι υπεδείξαν τον δρόμον της σταυρικής ζωής, φέροντες τους ιδίους σταυρούς μετά καρτερίας και πίστεως, μιμούμενοι τον Εσταυρωμένον Κύριον.

Η εορτή της Υψώσεως είναι ημέρα νηστείας και πνευματικής συγκεντρώσεως, καθώς η Εκκλησία μας καλεί να αναλογισθώμεν το μέγεθος της θυσίας του Χριστού και να ανανεώσωμεν την απόφασίν μας να βαστάσωμεν τον σταυρόν μας καθημερινώς, ακολουθούντες Αυτόν εν αληθεία και αγάπη.