Όσιος Κυριακός ο Αναχωρητής
Συναξάρι
Τοῦ Ὁσίου Πατρός ἡμῶν Κυριακοῦ τοῦ Ἀναχωρητοῦ. Πετρωνίας Μάρτυρος.
Βίος και Πολιτεία
Ὁ Ὅσιος Κυριακός ὁ Ἀναχωρητής ἔζησε κατά τόν ΙΒ΄ αἰώνα καί προῆλθε ἐξ εὐγενοῦς καί εὐσεβοῦς οἰκογενείας τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Ἀπό νεαράν ἡλικίαν ἐνεφανίσθη ἐν αὐτῷ ὁ πόθος τῆς μοναχικῆς πολιτείας καί τῆς ἀποταγῆς τοῦ κόσμου. Παραιτηθείς τῶν ἐγκοσμίων ἀγαθῶν καί τῶν οἰκογενειακῶν προσδοκιῶν, ἀνεχώρησε εἰς τά ὄρη τῆς Βιθυνίας, ὅπου καί ἠσκήτευσεν ἐν σπηλαίοις καί ἐρημικοῖς τόποις, ζητῶν τήν ἡσυχίαν καί τήν ἕνωσιν μετά τοῦ Θεοῦ.
Ἡ ἀσκητική του πορεία διεκρίνετο διά τῆς ἀκραιφνοῦς νηστείας, τῆς ἀδιαλείπτου προσευχῆς καί τῆς ὑπερβολικῆς ταπεινώσεως. Ἐδίδαξε διά τοῦ παραδείγματός του ὅτι ἡ πραγματική ἐλευθερία εὑρίσκεται εἰς τήν ἀπελευθέρωσιν ἐκ τῶν παθῶν καί εἰς τήν πλήρη ἀφοσίωσιν πρός τόν Χριστόν. Πολλοί μαθηταί συνεκεντρώθησαν περί αὐτόν, ἀκούοντες τήν φήμην τῆς ἁγιότητός του, καί ὁ Ὅσιος ἔγινε πνευματικός πατήρ πολλῶν ψυχῶν, καθοδηγῶν αὐτάς εἰς τήν ὁδόν τῆς σωτηρίας.
Ὁ Ὅσιος Κυριακός ἐχαρακτηρίζετο ἀπό τήν χάριν τῆς διακρίσεως καί τῆς προορατικότητος. Παρεῖχε συμβουλάς εἰς ἁπλούς πιστούς καί ἡγεμόνας ὁμοίως, καί οἱ λόγοι του ἦσαν γεμᾶτοι σοφίαν καί πνευματικήν διάκρισιν. Ἐδίδασκεν ὅτι ἡ ἀληθής μετάνοια εἶναι ὁ θεμέλιος λίθος τῆς πνευματικῆς ζωῆς καί ὅτι ἡ ταπείνωσις ὑπερέχει πάσης ἀσκήσεως. Ἡ διδασκαλία του περί τῆς νηπτικῆς προσευχῆς καί τῆς φυλακῆς τοῦ νοός ἀπετέλεσε πολύτιμον παρακαταθήκην διά τούς μετέπειτα γενεάς.
Θαύματα ἐσημειώθησαν καί κατά τήν ζωήν του καί μετά τήν κοίμησίν του. Ἰάσεις ἀσθενῶν, ἐξορκισμοί δαιμόνων καί προφητικαί ὁράσεις ἐμαρτυροῦντο ὑπό τῶν μαθητῶν του. Τά ἱερά του λείψανα ἐξέπεμπον εὐωδίαν καί ἐτελοῦντο θαύματα παρά τῷ τάφῳ αὐτοῦ, πρᾶγμα τό ὁποῖον ἐνίσχυσε τήν λατρείαν του εἰς ὁλόκληρον τήν περιοχήν.
Ἡ Ἁγία Πετρωνία ἡ Μάρτυς συμμνημονεύεται σήμερον. Ἦτο χριστιανή ἐκ τῆς Παλαιστίνης, ἥτις ἔζησε κατά τούς χρόνους τῶν διωγμῶν. Ὁμολογήσασα τήν πίστιν της ἐνώπιον τῶν διωκτῶν, ὑπέστη φρικτά βασανιστήρια, ἀλλ᾿ ἔμεινε ἀκλόνητος εἰς τήν ἀγάπην τοῦ Χριστοῦ. Διά τῆς μαρτυρικῆς της ἐξόδου κατέστη πρότυπον ὁμολογίας καί ἀνδρείας διά τάς γυναῖκας τῆς Ἐκκλησίας.
Ἡ ἐποχή τοῦ Ὁσίου Κυριακοῦ (ΙΒ΄ αἰών) χαρακτηρίζεται ἀπό τήν ἀκμήν τοῦ βυζαντινοῦ μοναχισμοῦ καί τήν ἀνάπτυξιν τῆς ἡσυχαστικῆς παραδόσεως. Ἡ μνήμη ἀμφοτέρων τῶν ἁγίων μᾶς ὑπενθυμίζει ὅτι ἡ ἁγιότης εἶναι προσιτή εἰς πᾶσαν ψυχήν πού πραγματικῶς ἐπιθυμεῖ τήν ἕνωσιν μετά τοῦ Θεοῦ.
Απολυτίκιο
Τῆς ἐρήμου πολίτης, καὶ ἐν σώματι Ἄγγελος, καὶ θαυματουργὸς ἀνεδείχθης, θεοφόρε Πατὴρ ἡμῶν Κυριακέ· νηστείᾳ, ἀγρυπνίᾳ, προσευχῇ, οὐράνια χαρίσματα λαβών, θεραπεύεις τοὺς νοσοῦντας, καὶ τάς ψυχὰς τῶν πίστει προστρεχόντων σοι. Δόξα τῷ δεδωκότι σοι ἰσχύν· δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι· δόξα τῷ ἐνεργοῦντι διὰ σου πᾶσιν ἰάματα