⭐⭐ Κοίμησις Θεοτόκου

Η Κοίμησις της Υπεραγίας Θεοτόκου αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες εορτές του εκκλησιαστικού έτους, τιμώμενη ως Πάσχα του θέρους. Η Παναγία Μαρία, η Μήτηρ του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, αφού εγένετο μάρτυς του πάθους και της Αναστάσεως του Υιού της, έζησε μετά την Ανάληψιν Αυτού επί γης περίπου δεκαπέντε έτη, κατά την πλέον διαδεδομένην παράδοσιν. Διέμενεν εν Ιεροσολύμοις, προσευχομένη εις τους αγίους τόπους και παρηγορούσα τους πιστούς, υπό την φροντίδα του Ιωάννου του Θεολόγου, εις ον ο Χριστός την εμπιστεύθη από του Σταυρού.

Η μετάστασις της Θεοτόκου προς την αιωνιότητα δεν ήτο θάνατος κατά την κοινήν έννοιαν, αλλά κοίμησις, ειρηνική μετάβασις από την γήινον ζωήν προς την ουράνιον δόξαν. Κατά την ιεράν παράδοσιν, Άγγελος Κυρίου προανήγγειλεν εις την Παναγίαν την μετάστασίν της, δίδοντας εις αυτήν κλάδον φοίνικος εξ του Παραδείσου. Εντός τριών ημερών, θαυμασίως συνήχθησαν εις την Ιερουσαλήμ οι Απόστολοι εκ πάντων των περάτων της οικουμένης, φερόμενοι επί νεφελών. Ούτω παρέστησαν εις την κλίνην της Θεοτόκου, ήτις απέδωκε την αγίαν αυτής ψυχήν εις χείρας του Υιού και Θεού της, παρόντος Αυτού αοράτως. Ο τάφος της Θεοτόκου εν Γεθσημανή έμεινε κενός, καθώς το άχραντον σώμα της μετελήφθη εις τους ουρανούς.

Η διδασκαλία της εορτής ταύτης φανερώνει το μυστήριον του θανάτου ως μεταβάσεως και όχι τέλους. Η Θεοτόκος, ως η πάναγνος και ακήρατος, δεν υπέκειτο εις την φθοράν του τάφου. Η Κοίμησίς της είναι τύπος και προοίμιον της μελλούσης αναστάσεως πάντων των πιστών. Διδάσκει την Εκκλησίαν ότι η θέωσις του ανθρώπου, η οποία αρχίζει εν τω βαπτίσματι, ολοκληρούται μετά θάνατον δια της μετοχής εις την δόξαν του Χριστού. Η Παναγία, ως η πρώτη των ανθρώπων που εγένετο σύμμορφος προς την δόξαν της Αναστάσεως, είναι η πρωτοπόρος και μεσίτρια των σωζομένων.

Πλήθος θαυμάτων συνοδεύει την εορτήν ταύτην κατά την Παράδοσιν. Αναφέρεται ότι Ιουδαίος τις ιερεύς, Ιεφωνίας τούνομα, επεχείρησε να ανατρέψη την κλίνην της Θεοτόκου, αλλ' άγγελος απέκοψε δι' αοράτου ξίφους τας χείρας αυτού, αίτινες εκρέμαντο από της κλίνης, έως ότου μετενόησε και επίστευσεν. Ο Απόστολος Θωμάς, ήλθε μετά τρεις ημέρας και ηθέλησε να προσκυνήση το σώμα της Θεοτόκου· ανοίξαντες δε τον τάφον, ευρήκαν μόνον τα εντάφια όθονα, ευωδιάζοντα. Εσπέραν δε εκείνην, ωπτάνετο εις τους Αποστόλους η Παναγία εν δόξη, βεβαιούσα την μετάληψίν της.

Το ιστορικόν πλαίσιον της εορτής ανάγεται εις τον πρώτον αιώνα, κατά την περίοδον της ραγδαίας εξαπλώσεως του Χριστιανισμού. Η λατρεία της Θεοτόκου και η εορτή της Κοιμήσεώς της καθιερώθησαν τυπικώς υπό του αυτοκράτορος Μαυρικίου (582-602), ενώ η παράδοσις περί της μεταστάσεώς της διασώζεται εις αρχαία απόκρυφα κείμενα και εις τας μαρτυρίας των Πατέρων. Ναοί αφιερωμένοι εις την Κοίμησιν υπήρχον ήδη από του 5ου αιώνος, και η εορτή αύτη έγινε πανήγυρις μεγίστη εν πάση τη Ορθοδοξία, σύμβολον ελπίδος και αθανασίας.