Όσιος Ποιμήν
Συναξάρι
Τοῦ Ὁσίου Πατρός ἡμῶν Ποιμένος καί τῶν Ἁγίων Μαρτύρων Φανουρίου τοῦ νεοφανοῦς καί Ἀνθούσης.
Βίος και Πολιτεία
Ὁ Ὅσιος Ποιμήν ἀνῆκε εἰς τὴν πλειάδα τῶν Αἰγυπτίων ἀσκητῶν τῆς Νιτρίας καὶ τῆς Σκήτεως, κατὰ τὸν 4ον αἰῶνα μετὰ Χριστόν, ἐποχὴν καθ' ἣν ἡ μοναχικὴ ζωὴ ἤνθησε θαυμαστῶς ἐν τῇ ἐρήμῳ τῆς Αἰγύπτου. Ἦτο μαθητὴς τοῦ Ἁγίου Παμβώ, ἑνὸς ἐκ τῶν μεγίστων γερόντων τῆς ἐρήμου, καὶ διεκρίνετο διὰ τὴν ἄκραν ταπείνωσιν καὶ τὴν ἀδιάλειπτον προσευχήν. Ἐπιδιώκων τὴν ἀπάθειαν καὶ τὴν καθαρότητα τῆς καρδίας, προσηλώθη εἰς τὴν ἡσυχαστικὴν ἄσκησιν, γινόμενος φωστὴρ πνευματικὸς τῆς Σκήτεως.
Ὁ Ἅγιος Φανούριος ὁ Νεοφανής, οὕτως ὀνομαζόμενος διότι ἡ εἰκών του ἀνευρέθη ἐν Ρόδῳ κατὰ θαυμαστὸν τρόπον μετὰ τὴν Ἅλωσιν, εἶναι μάρτυς τοῦ ὁποίου ἡ ἀκριβὴς χρονολογία ἀγνοεῖται. Ἡ παράδοσις τὸν τοποθετεῖ εἰς τὴν ἐποχὴν τῶν διωγμῶν, πιθανῶς ὑπὸ τὸν Διοκλητιανόν. Ἡ εἰκών του, εὑρεθεῖσα εἰς ἐρειπωμένην ἐκκλησίαν τῆς Ρόδου, ἀπεικόνιζε τὰ μαρτύριά του: ραβδισμούς, πυρώσεις, ρίψιν εἰς θηρία, καὶ τέλος τὴν ἀποτομὴν τῆς τιμίας κεφαλῆς του. Ὁ Ἅγιος ὑπέμεινε πᾶσαν βάσανον μετὰ γενναιότητος καὶ πίστεως ἀκλινοῦς, μὴ ἀρνηθεὶς τὸν Χριστόν.
Ἡ Ἁγία Ἀνθοῦσα ἦτο παρθενομάρτυς, περὶ τῆς ὁποίας αἱ πηγαὶ διασῴζουν ἐλάχιστα στοιχεῖα. Κατὰ τὴν παράδοσιν, ἠθλησε διὰ τὴν πίστιν της εἰς Χριστὸν κατὰ τὴν ἐποχὴν τῶν διωγμῶν, διατηρήσασα ἀμόλυντον τὴν παρθενίαν της καὶ τὴν ὁμολογίαν της. Τὸ ὄνομά της, σημαῖνον «ἀνθοῦσα» ἢ «ἡ λουλουδισμένη», προμηνύει τὴν πνευματικὴν εὐωδίαν καὶ τὴν ἁγνότητα τοῦ βίου της.
Ὁ Ὅσιος Ποιμὴν διέλαμψε διὰ τῶν ἀποφθεγμάτων του, τὰ ὁποῖα διεσώθησαν εἰς τὸ Γεροντικόν. Ἐδίδασκε τὴν ἀνάγκην τῆς νήψεως, τῆς φυλακῆς τοῦ νοῦ καὶ τῆς συνεχοῦς μνήμης τοῦ θανάτου. Ἰδιαιτέρως ἐτόνιζε: «Ῥῖψον σεαυτὸν εἰς τὸν Θεόν, καὶ μὴ μέριμνα». Ἡ διδασκαλία του περὶ τῆς ταπεινώσεως καὶ τῆς ἀγάπης ἔμεινεν ἀλησμόνητος. Ὁ Ἅγιος Φανούριος, μετὰ τὴν ἀνακάλυψιν τῆς εἰκόνος του, ἔγινε γνωστὸς ὡς εὑρετὴς τῶν ἀπολεσθέντων, προστάτης εἰς κάθε θλῖψιν, καὶ ἐπίκουρος τῶν εὐλαβουμένων αὐτόν, ἰδίως μέσῳ τῆς προσφορᾶς τῆς «Φανουρόπιτας».
Θαύματα πολλὰ καταγράφονται εἰς τὴν εὐλάβειαν πρὸς τὸν Ἅγιον Φανούριον: εὑρέσεις ἀπολεσθέντων ἀντικειμένων, ἰάσεις νόσων, καὶ ῥύσεις ἐκ κινδύνων. Ἡ εὐρεῖα λαϊκὴ εὐσέβεια πρὸς τὸν Ἅγιον μαρτυρεῖ τὴν ζῶσαν παρουσίαν του εἰς τὴν ζωὴν τοῦ πληρώματος τῆς Ἐκκλησίας. Ὁ Ὅσιος Ποιμήν, ἀφ' ἑτέρου, διεκρίνετο διὰ τῆς προφητικῆς διακρίσεως καὶ τῆς θαυματουργικῆς δυνάμεως, ὡς μαρτυροῦν τὰ Ἀποφθέγματα.
Ἡ μνήμη τῶν τριῶν ἁγίων τῆς ἡμέρας ταύτης προσκαλεῖ ἡμᾶς εἰς τὴν μίμησιν τῆς ὑπομονῆς τῶν μαρτύρων, τῆς ἀσκητικῆς ἀγωνίας τῶν ὁσίων, καὶ τῆς ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν θείαν Πρόνοιαν. Οἱ ἅγιοι οὗτοι παραμένουν σύμβουλοι καὶ πρεσβευταὶ ἡμῶν ἐνώπιον τοῦ Θρόνου τοῦ Ὑψίστου.
Απολυτίκιο
Ταῖς τῶν δακρύων σου ῥοαῖς, τῆς ἐρήμου τὸ ἄγονον ἐγεώργησας, καὶ τοῖς ἐκ βάθους στεναγμοῖς, εἰς ἑκατὸν τοὺς πόνους ἐκαρποφόρησας, καὶ γέγονας φωστὴρ τῇ οἰκουμένῃ λάμπων τοῖς θαύμασι, Ποιμὴν Πατὴρ ἡμῶν Ὅσιε. Πρέσβευε Χριστῷ τῷ Θεῷ, σωθῆναι τὰς ψυχὰς ἡμῶν