Άγιος Κυπριανός και Αγία Ιουστίνα
Συναξάρι
Τοῦ Ἁγίου Ἱερομάρτυρος Κυπριανοῦ καί τῆς Ἁγίας Μάρτυρος Ἰουστίνης τῆς Παρθένου.
Βίος και Πολιτεία
Ὁ ἅγιος Κυπριανὸς καὶ ἡ ἁγία Ἰουστίνη ἀποτελοῦν μοναδικὸ παράδειγμα μετανοίας καὶ μαρτυρικῆς ὁμολογίας εἰς τὴν Ἐκκλησίαν μας. Ὁ Κυπριανὸς κατήγετο ἐξ Ἀντιοχείας καὶ ἔζησε κατὰ τὸν τρίτον αἰῶνα. Ἦτο μάγος περιβόητος, διδαχθεὶς τὰς σκοτεινὰς τέχνας εἰς Αἴγυπτον, Βαβυλῶνα καὶ Ἑλλάδα, ὑπηρετῶν τὸν διάβολον καὶ τὰ δαιμόνια μετὰ ζήλου. Τοσαύτη ἦτο ἡ δύναμίς του εἰς τὴν μαγείαν, ὥστε ὅλοι οἱ περὶ αὐτὸν ἐφοβοῦντο καὶ ἐθαύμαζον τὰς πράξεις του. Ἀντιθέτως, ἡ Ἰουστίνη ἦτο κόρη εὐγενοῦς οἰκογενείας ἐξ Ἀντιοχείας, ἥτις ἀνετράφη εἰς τὴν εἰδωλολατρίαν, ἀλλὰ ἐπίστευσεν εἰς τὸν Χριστὸν ἀκούσασα τὴν κήρυξιν διακόνου, καὶ μετέπεισε καὶ τοὺς γονεῖς της νὰ βαπτισθοῦν. Κατέστη παρθένος ἀφιερωμένη εἰς τὸν Κύριον.
Ἡ συνάντησις τῶν δύο ἐπραγματοποιήθη ὅταν νεανίας τις, ἐρωτευθεὶς τὴν Ἰουστίνην καὶ ἀπορριφθείς, προσέφυγεν εἰς τὸν Κυπριανόν, παρακαλῶν αὐτὸν νὰ χρησιμοποιήσῃ τὰς μαγικάς του δυνάμεις διὰ νὰ κλίνῃ τὴν καρδίαν τῆς κόρης. Ὁ Κυπριανὸς ἀπέστειλε δαιμόνια κατὰ τῆς Ἰουστίνης, ἀλλὰ ἐκείνη, ὁπλισθεῖσα μὲ τὸ σημεῖον τοῦ Σταυροῦ καὶ τὴν προσευχήν, ἀπέκρουσε πᾶσαν ἐπίθεσιν. Τὰ δαιμόνια ἐπέστρεφον ἡττημένα, ὁμολογοῦντα ὅτι δὲν ἠδύναντο νὰ πλησιάσουν τὴν παρθένον λόγῳ τῆς δυνάμεως τοῦ Σταυροῦ. Αὐτὸ ἐξέπληξε τὸν Κυπριανόν, ὁ ὁποῖος κατενόησε τὴν ἀνισχυρίαν τῆς μαγείας ἔναντι τῆς χάριτος τοῦ Χριστοῦ.
Ἡ μετάνοια τοῦ Κυπριανοῦ ἦτο ταπεινὴ καὶ εἰλικρινής. Κατέκαυσε τὰ μαγικά του βιβλία, ἀπεῖπε τὸν σατανᾶν καὶ ἐβαπτίσθη. Οὕτω μεγάλη ὑπῆρξεν ἡ μεταστροφή του, ὥστε ἐχειροτονήθη διάκονος, εἶτα πρεσβύτερος καὶ τέλος ἐπίσκοπος. Ὑπῆρξε ζηλωτὴς τῆς πίστεως, διδάσκων μετὰ πυρὸς τὴν ἀλήθειαν τοῦ Εὐαγγελίου καὶ προτρέπων τοὺς πιστοὺς εἰς μετάνοιαν. Ἡ Ἰουστίνη διέμενεν εἰς μοναστήριον, προσευχομένη ὑπὲρ τῆς σωτηρίας τῶν ψυχῶν.
Τὸ μαρτύριον ἦλθε κατὰ τοὺς διωγμοὺς τοῦ αὐτοκράτορος Διοκλητιανοῦ. Ὁ ἔπαρχος Εὐτολμίος συνέλαβεν ἀμφοτέρους καὶ ἐπεχείρησε νὰ τοὺς ἀναγκάσῃ νὰ θυσιάσουν εἰς τὰ εἴδωλα. Ὑπέμειναν φρικτὰ βασανιστήρια μὲ ἀκλόνητον πίστιν. Ὁμολογοῦντες τὸν Χριστὸν ἐνώπιον τῶν δικαστῶν, κατεδικάσθησαν εἰς ἀποκεφαλισμόν. Ἐτελειώθησαν περὶ τὸ ἔτος 304 μ.Χ. εἰς τὴν Νικομήδειαν, λαβόντες τὸν στέφανον τοῦ μαρτυρίου.
Ἡ διδασκαλία τῶν ἁγίων τούτων εἶναι πλουσία: οὐδεμία ἁμαρτία εἶναι μεγαλυτέρα τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ· ἡ ἀληθινὴ μετάνοια μεταμορφώνει ὁλοκληρωτικῶς τὸν ἄνθρωπον· ὁ Σταυρὸς καὶ ἡ προσευχὴ νικοῦν πᾶσαν δύναμιν τοῦ σκότους. Ὁ Κυπριανός, ἐκ μάγου γενόμενος ἱεράρχης, μαρτυρεῖ ὅτι ὁ Χριστὸς δέχεται πάντα τὸν μετανοοῦντα. Ἡ Ἰουστίνη διδάσκει τὴν δύναμιν τῆς ἁγνείας καὶ τῆς ἀφοσιώσεως εἰς τὸν Θεόν.
Θαύματα πολλὰ ἀναφέρονται μετὰ τὴν κοίμησίν των, ἰδίως ἐλευθερώσεις ἀπὸ δαιμονικὰς ἐνεργείας καὶ μαγείας. Τὰ λείψανά των ἐτιμήθησαν εἰς Ρώμην καὶ Κωνσταντινούπολιν. Ἡ μνήμη των τελεῖται μετὰ σεβασμοῦ, ὡς φωτεινὸν παράδειγμα μεταστροφῆς καὶ ἀκραιφνοῦς πίστεως εἰς τὸν Σωτῆρα Χριστόν.
Απολυτίκιο
Καὶ τρόπων μέτοχος, καὶ θρόνων διάδοχος, τῶν Ἀποστόλων γενόμενος, τὴν πρᾶξιν εὗρες Θεόπνευστε, εἰς θεωρίας ἐπίβασιν· διὰ τοῦτο τὸν λόγον τῆς ἀληθείας ὀρθοτομῶν, καὶ τῇ πίστει ἐνήθλησας μέχρις αἵματος, Ἱερομάρτυς Κυπριανέ, πρέσβευε Χριστῷ τῷ Θεῷ, σωθῆναι τὰς ψυχὰς ἡμῶν