Άγιος Ιάκωβος ο Αδελφόθεος

Ὁ Ἅγιος Ἀπόστολος Ἰάκωβος ὁ Ἀδελφόθεος ἦταν υἱὸς τοῦ Ἰωσὴφ ἐκ προτέρου γάμου, γι' αὐτὸ καὶ ἀποκαλεῖται «ἀδελφόθεος», ὡς ἀδελφὸς κατὰ σάρκα τοῦ Κυρίου ἡμῶν. Γεννήθηκε στὴν Παλαιστίνη καὶ ἀνετράφη ἐν εὐσεβείᾳ, γνωρίζων τὰς Γραφάς. Μετὰ τὴν Ἀνάστασιν τοῦ Χριστοῦ, ἐπίστευσεν εἰς Αὐτὸν καὶ κατέστη ἕνας ἐκ τῶν πρώτων μαθητῶν. Διακρινόμενος διὰ τὴν σοφίαν καὶ τὴν ἀκραιφνῆ πίστιν του, ἐχειροτονήθη πρῶτος ἐπίσκοπος Ἱεροσολύμων ὑπὸ τῶν Ἀποστόλων, προεξάρχων τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἁγίας Πόλεως ἐπὶ τριάκοντα ἔτη.

Ὁ βίος του ἦταν ὑπόδειγμα ἀσκήσεως καὶ ἁγιότητος. Παρθενεύσας ὁλόκληρον τὴν ζωήν του, ἐνήστευε συνεχῶς, ἐκοιμᾶτο ἐπὶ ψιλῆς γῆς, καὶ παρέμενεν ὥρας πολλὰς ἐν προσευχῇ εἰς τὸ Ναὸν τῶν Ἱεροσολύμων. Τὰ γόνατά του εἶχαν σκληρυνθῆ ὡς καμήλου ἐκ τῆς συνεχοῦς γονυκλισίας. Ἡ σοφία καὶ ἡ δικαιοσύνη του τοῦ ἐκέρδισαν τὸν σεβασμὸν ὄχι μόνον τῶν Χριστιανῶν, ἀλλὰ καὶ πολλῶν Ἰουδαίων, οἱ ὁποῖοι τὸν ἐκάλουν «Ἰάκωβον τὸν Δίκαιον».

Τὸ μαρτύριόν του συνέβη περὶ τὸ ἔτος 62 μ.Χ. Οἱ Γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι, ὁρῶντες ὅτι πολλοὶ διὰ τῆς μαρτυρίας του ἐπίστευον εἰς τὸν Χριστόν, ἠξίωσαν νὰ ἀναβῇ εἰς τὸ πτερύγιον τοῦ Ναοῦ καὶ νὰ ἀπαρνηθῇ τὸν Ἰησοῦν ἐνώπιον τοῦ πλήθους. Ὁ Ἰάκωβος ὅμως ἐκήρυξε μετὰ παρρησίας ὅτι ὁ Χριστὸς εἶναι ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ καὶ κάθηται ἐκ δεξιῶν τοῦ Πατρός. Ἐξαγριωθέντες, τὸν κατέρριψαν ἀπὸ τὸ ὕψος, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἐξέπνευσε, τὸν ἐλιθοβόλησαν. Ὁ Ἅγιος, γονυπετὴς καὶ αἱμόφυρτος, προσηύχετο διὰ τοὺς διῶκτας του. Τελικῶς, κναφεὺς ἔπληξε τὴν κεφαλήν του μὲ ξύλινον ῥόπαλον, καὶ οὕτως παρέδωκε τὸ πνεῦμα του.

Ἡ πνευματική του παρακαταθήκη περιλαμβάνεται εἰς τὴν ὁμώνυμον Καθολικὴν Ἐπιστολήν του, ἔργον διδακτικὸν καὶ πρακτικόν, ὅπου τονίζει τὴν ἀναγκαιότητα τῶν ἔργων ὡς καρπῶν τῆς πίστεως. Διδάσκει ὅτι «ἡ πίστις χωρὶς ἔργων νεκρά ἐστι» καὶ προτρέπει εἰς ὑπομονήν, προσευχὴν καὶ ταπεινοφροσύνην. Εἰς τὴν Λειτουργίαν ποὺ φέρει τὸ ὄνομά του, διεσώθησαν ἀρχαῖαι εὐχαὶ τῆς πρώτης Ἐκκλησίας.

Ὁ Ἅγιος Ἰγνάτιος Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως (797-877 μ.Χ.) ἐορτάζεται συνήθως τὴν αὐτὴν ἡμέραν. Υἱὸς τοῦ αὐτοκράτορος Μιχαὴλ Α´ τοῦ Ῥαγκαβέ, ἐκάρη μοναχὸς ἐν παιδικῇ ἡλικίᾳ μετὰ τὴν ἀποβολὴν τοῦ πατρός του ἀπὸ τὸν θρόνον. Ἐπελέγη Πατριάρχης τὸ 847, ἐπὶ Θεοδώρας καὶ Μιχαὴλ Γ´, καὶ ὑπῆρξεν ὁμολογητὴς τῆς πίστεως ἐν μέσῳ ἐκκλησιαστικῶν ἐριδῶν. Ἡ ὁμολογία του ὑπὲρ τῶν ἱερῶν Κανόνων, ἰδίως ἐν τῇ ὑποθέσει τοῦ Φωτίου, τὸν ὁδήγησεν εἰς ἐξορίαν. Κεκοιμημένος ἐν εἰρήνῃ, ἐτιμήθη ὡς ὁμολογητὴς καὶ ὑπερασπιστὴς τῆς ἀληθείας.

Ἡ μνήμη τῶν δύο τούτων Ἁγίων μᾶς καλεῖ εἰς μαρτυρίαν τῆς πίστεως διὰ λόγου καὶ βίου, εἰς ἀγάπην πρὸς τὸν Χριστὸν καὶ τὴν Ἐκκλησίαν Του, καὶ εἰς ὑπομονὴν ἐν ταῖς θλίψεσι. Πρεσβείαις αὐτῶν, Κύριε, εἰρήνευσον καὶ σῶσον τὰς ψυχὰς ἡμῶν.